Ο Νίκος παρακαταθήκη και έμπνευση για τη νέα γενιά και τη νΚΑ

Ομιλία του Αλέξανδρου Λιανού, μέλος του Κ.Σ. της ν.Κ.Α. στην εκδήλωση αφιερωμένη στη μνήμη του σύντροφου Νίκου Αδαμόπουλου στο Συνεδριακό Κέντρο του Δήμου Νέας Ιωνίας, 19 Απρίλη 2026.

Τίτλος της εκδήλωσης ήταν: Νίκος Αδαμόπουλος – Η συμβολή του για ένα νέο εργατικό κίνημα και την πάλη της κομμουνιστικής αριστεράς για χειραφέτηση.

Συντρόφισσες και σύντροφοι καλησπέρα,

Δύο χρόνια συμπληρώθηκαν χωρίς τον σύντροφο μας Νίκο Αδαμόπουλο, δυο χρόνια αναμφίβολα γεμάτα από γεγονότα και την ίδια στιγμή «άδεια» από την καθολική παρουσία του συντρόφου μας, απο το χαμόγελο του, τις συζητήσεις, τα κρασιά, την συνύπαρξη στους δρόμους του αγώνα.

Ο πάντα «νεολαίος» Νίκος είχε μια ιδιαίτερη σχέση με τη νΚΑ. Με βαθιά και ουσιαστικά ισότιμη αντίληψη και όχι με «πατροναρίσματα», είχε πάντα κάτι να πει αλλά και πάντα κάτι να ακούσει. Δείγμα του εργατικού πολιτισμού και παράλληλα δείγμα της ακλόνητης «πίστης» του Νίκου ότι μια νέα βάρδια της εργατικής τάξης πρέπει όχι απλά να μπει στα πράγματα αλλά να γίνει καταλύτης για ένα νέο ξεκίνημα.

Εμπνεόμαστε από τον Νίκο, όχι μόνο από την διαδρομή και την πορεία του -την διαδρομή ενός κομμουνιστή επαναστάτη, ενός πρωτοπόρου ανθρώπου της τάξης μας- αλλά πολύ περισσότερο μας εμπνέουν τα έμπρακτα παραδείγματα μιας άλλης βαθύτερης στράτευσης στην υπόθεση της επαναστατικής πάλης και της κομμουνιστικής οργάνωσης, η αντίληψη κι η πράξη ενός νέου πολιτικού εργατικού κινήματος, η συμβολή με λόγια και με έργα για μια σύγχρονη επαναστατική αντικαπιταλιστική αριστερά.

Ο Νίκος ήταν άνθρωπος της πράξης, αλλά όχι πρακτικιστής, πολιτικός, αλλά όχι πολιτικάντης, φιλόδοξος και ονειροπόλος χωρίς όμως να αγνοεί τους συσχετισμούς και τις συγκεκριμένες δυνατότητες που κάθε φορά υπάρχουν. Και ίσως αν έπρεπε να κρατήσουμε ένα πράγμα και μόνο, είναι η ικανότητα του να μην συμβιβάζεται με τους συσχετισμούς και το «εφικτό» αλλά αντίθετα να σπρώχνει τα πράγματα στα όρια τους ή και πέρα από αυτά. Αυτή δεν είναι σε τελευταία ανάλυση η αξία της πρωτοπόρας σκέψης; Να βλέπεις πίσω και κάτω από την «απατηλή εξωτερική όψη των πραγμάτων» όπως έλεγε ο Μαρξ, να επικοινωνείς με την βαθύτερη δυναμική και τις υπόγειες τάσεις ανατροπής μιας κατάστασης.

Προϊόν αυτής της ματιάς ήταν και η επιμονή του Νίκου σε ένα νέο Εργατικό Κίνημα, κίνημα πολιτικό και ταξικά ανασυγκροτημένο. Ενός κινήματος εργατικής χειραφέτησης απο τα καπιταλιστικά δεσμά. Εδώ οι λέξεις έχουν σημασία!

Αφετηρία ενός τέτοιου κινήματος είναι η επίγνωση ότι η σύγχρονη εργατική τάξη μπορεί όχι απλά να δίνει μάχες, αλλά να βγει στο ιστορικό προσκήνιο, να συγκροτηθεί «για τον εαυτό της», να πάρει τελικά την εξουσία και τον πλούτο που παράγει. Μια τέτοια αντίληψη δεν αντιμετωπίζει το εργατικό κίνημα σαν εκλογικό ακροατήριο ή μοχλό κοινωνικής πίεσης στις πολιτικές εξελίξεις του αστικού πολιτικού συστήματος αλλά αντίθετα επιδιώκει και παλεύει να είναι η ίδια η εργατική τάξη ο πρωταγωνιστής των πολιτικών εξελίξεων.

Κίνημα πολιτικό που πρώτα και πάνω απ’ όλα σημαίνει σκληρός και ανειρήνευτος αγώνας για το «ψωμί και το μεροκάματο» των εργαζομένων, μαχητική διεκδίκηση στους χώρους δουλειάς. Σημαίνει όμως ακόμα ότι στην βαρβαρότητα του ολοκληρωτικού καπιταλισμού και ειδικά στην νέα πολεμική εποχή του, μόνο ο μαζικός πολιτικός εκβιασμός μπορεί να κερδίσει, να ανατρέψει τις στρατηγικές επιλογές της αστικής τάξης, να πάρει πίσω τα κλεμμένα. Αν δεν διεκδικήσεις όλο το καρβέλι, ούτε μια φέτα ψωμί δεν θα φας!

Νέο εργατικό κίνημα λοιπόν με:

- περιεχόμενο που δεν εγκλωβίζεται στα ασφυκτικά πλαίσια της μισθωτής σχέσης αλλά διεκδικεί να πάρει πίσω την κλεμμένο ιδρώτα, να πάρει από τα κέρδη τους.

- μορφές συγκρότησης και αγωνιστικής συσπείρωσης που προωθούν την κλιμάκωση της πάλης και της σύγκρουσης με το κεφάλαιο και το κράτος του, που προωθούν την οργανική εμπλοκή των εργαζομένων στην συζήτηση και στην απόφαση.

- μέσα και μορφές πάλης που θα ξεπερνάνε τους ειρηνικούς κομματικούς περιπάτους και την συμβολική διαμαρτυρία. Που θα ευνοούν την επιβολή των εργατικών συμφερόντων, που θα προετοιμάζουν και θα διαπαιδαγωγούν την εργατική τάξη.

Η πρόταση ενός τέτοιου κινήματος είναι ενωτική, γιατί ενώνει την σύγχρονη πολυκατακερματισμένη εργατική τάξη, τους σημερινούς κολασμένους του χεριού και του πνεύματος, γιατί μπορεί να ξαναδώσει «υπόληψη» και υπόσταση στους εργατικούς αγώνες που ξεφτιλίζονται και δυσφημίζονται στα μάτια των εργαζομένων.

Μια τέτοια γραμμή σηκώνει «Σινικά Τείχη» με τον αστικοποιημένο συνδικαλισμό και τον κοινωνικό εταιρισμό, με τις πισίνες και τους μπουφέδες που στήθηκαν στο Ηράκλειο Κρήτης αυτό το Σαββατοκύριακο στο συνέδριο της ΓΣΕΕ.

Η πρόταση και το σχέδιο για ένα τέτοιο εργατικό κίνημα είναι σήμερα πιο επίκαιρα και αναγκαία. Μπορεί και πρέπει να συνδεθεί με τις αγωνιστικές τάσεις που ήρθαν στο προσκήνιο τα τελευταία χρόνια, με τα νέα ρεύματα μαχητικού συνδικαλισμού που εμφανίζονται στους χώρους δουλειάς, με τις αριστερές αναζητήσεις χιλιάδων εργαζομένων που καταλαβαίνουν ότι οι «κόκκινες πρωτιές» σε σωματεία και ομοσπονδίες είναι «πουκάμισο αδειανό» αν δεν συνοδεύονται με σχέδιο κλιμάκωσης της πάλης των εργαζομένων.

Ένα τέτοιο κίνημα δεν μπορεί προφανώς να υπάρξει χωρίς ισχυρή επαναστατική αντικαπιταλιστική αριστερά. Ισχύει βέβαια και το αντίστροφο, δεν μπορεί στα σοβαρά να περπατήσει ένα σχέδιο ανασυγκρότησης της αντικαπιταλιστικής αριστεράς χωρίς να πατάει στο έδαφος ενός νέου εργατικού κινήματος.

Η απόσπαση του προγράμματος και της «πολιτικής» από τους φορείς προώθησης και υλοποίησης τους, η απόσπαση τελικά της αντικαπιταλιστικής αριστεράς και του μετώπου της από την εργατική πολιτική αφοπλίζει την ίδια την δυναμική της πολιτικής της , ψαλιδίζει τις δυνατότητες βαθύτερης επίδρασης στον κόσμο του αγώνα και ανοίγματος άλλου δρόμου, καθιστά τελικά την επαναστατική αριστερά «συνομιλητή» ή μόνιμο δωρητή σώματος στον ρεφορμισμό και στις δήθεν «προοδευτικές λύσεις».

Μια αντικαπιταλιστική αριστερά που τιμά το όνομα της, με συνέπεια λόγων και έργων, αριστερά έξω από τα ασφυκτικά πλαίσια της καπιταλιστικής βαρβαρότητας και του αστικού πλαισίου, αριστερά του αντικαπιταλιστικού προγράμματος και της προοπτικής της εργατικής εξουσίας και του σοσιαλισμού/κομμουνισμού είναι μια αριστερά χρήσιμη και με προοπτική ειδικά σε μια εποχή τεκτονικών αλλαγών στην εργατική λαϊκή συνείδηση.

Στην καρδιά μιας τέτοιας αριστεράς βρίσκεται η κομμουνιστική οργάνωση. Ο σύντροφος Νίκος δεν πρόλαβε την ίδρυση της νέας μας οργάνωσης, της Κομμουνιστικής Απελευθέρωσης, πάλεψε και συνέβαλε όμως για αυτή σε όλη του την διαδρομή από την ένταξη στις μαθητικές οργανώσεις της ΚΝΕ και την ρήξη του 89 μέχρι την πορεία του στο ΝΑΡ.

Ξέρουμε ότι είναι πολλά τα χιλιόμετρα που πρέπει να γράψουμε, δεν αρκεί άλλωστε απλά ένα ιδρυτικό συνέδριο και η ιστορία δεν γράφεται με διακηρύξεις. Είναι επομένως πολλά τα βήματα που πρέπει ακόμη να γίνουν. Σε αυτή την υπόθεση ο Νίκος θα είναι πάντα παρών γιατί η παρακαταθήκη που μας άφησε για την επαναστατική κομμουνιστική οργάνωση είναι χρήσιμη στην κάθε φορά συγκεκριμένη συζήτηση για την οικοδόμηση της οργάνωσης μας. Μια τέτοια συζήτηση είναι και η εργατική συνδιάσκεψη που οργανώνουμε στα πλαίσια της οποίας εντάσσεται και η σημερινή εκδήλωση.

Παρακαταθήκη ιδιαίτερα χρήσιμη και για την νΚΑ στην προσπάθεια της για οικοδόμηση μιας σύγχρονης επαναστατικής κομμουνιστικής οργάνωσης στην νέα γενιά. Η εμπειρία της ΚΝΕ και ειδικά της συγκρότησης της μέσα στην δικτατορία και της ανάπτυξης της τα πρώτα χρόνια της μεταπολίτευσης είναι πολύτιμη και οφείλουμε να την αξιοποιήσουμε στις σημερινές συνθήκες.

Με αντίληψη βεβαίως ότι δεν φτάνουμε και πρέπει να αλλάξουμε, ότι η προσπάθεια μας για να έχει μέλλον πρέπει να οικοδομηθεί πλατιά στην εργατική νεολαία όπως διατυπώσαμε και στο πρόσφατο 6ο συνέδριο μας ένα χρόνο πριν. Η οικοδόμηση πυρήνων της οργάνωσης μας στα σχολεία, στις γειτονιές και τα στέκια, στα ΙΕΚ και στα «φυτώρια» της εργατικής τάξης, στους μεγάλους χώρους δουλειάς είναι μια έμπρακτη συμβολή σε αυτή την υπόθεση.

Μια άλλη αντίληψη τελικά για την κομματική οικοδόμηση που δεν μετρά απλά εντάξεις και «στρατολογήσεις» αλλά χρωματίζει ταξικά την οργανωτική ανάπτυξη και επενδύει στην δυναμική μιας οργάνωσης ριζωμένης στην σύγχρονη εργατική νεολαία.

Εδική πλευρά που ξεχωρίζουμε είναι η συγκρότηση καθολικής οργάνωσης ικανής να πείσει και να εμπνεύσει τις καρδιές των νέων σήμερα, ικανής να δώσει την μάχη με το κεφάλαιο σε όλα τα επίπεδα:

- Δίνοντας μάχη για το δικαίωμα της νεολαίας στην δημόσια δωρεάν και ολόπλευρη μόρφωση κόντρα στην μαύρη πολιτική του κεφαλαίου που διαλύει τα σχολεία και κλείνει τις πόρτες των πανεπιστημίων για τους νέους της εργατικής οικογένειας, κόντρα στα θραύσματα γνώσης και την απόκτηση δεξιοτήτων για να γίνουμε το φτηνό ευέλικτο εργατικό δυναμικό στο σφαγείο της αγοράς εργασίας.

- Δίνοντας μάχη στους χώρους δουλειάς που πλημμυρίζουν από την νεολαία του μεροκάματου, για να σπάσουν τα αφηγήματα του κεφαλαίου που μας θέλουν με το κεφάλι κάτω να λέμε και ευχαριστώ. Για να ανέβει η διεκδικητικότητα, για να γνωρίσει η νέα γενιά τον οργανωμένο αγώνα.

- Δίνοντας μάχη για την ιστορία του εργατικού και κομμουνιστικού κινήματος, ιστορία που λεηλατείται και διαστρεβλώνεται καθημερινά από την αστική τάξη στα πλαίσια του ιστορικού αναθεωρητισμού και της προπαγάνδας που κατακλύζει τις σχολικές αίθουσες και όχι μόνο.

- Δίνοντας μάχη ενάντια στο φασιστικό εθνικιστικό δηλητήριο που χύνουν οι γκρούπες που ξανασηκώνουν κεφάλι στην νεολαία στρέφοντας την οργή των νέων ανθρώπων απέναντι στους μετανάστες, τους ΛΟΑΤΚΙ , τους διαφορετικούς ξεπλένοντας το σύστημα του κέρδους και της εκμετάλλευσης. Δεν μπορώ παρά να αναφέρω την κρίσιμη συμβολή του Νίκου στην μάχη για την ακύρωση της φασιστικής φιέστας που οργανώθηκε σε αυτές τις γειτονιές λίγα χρόνια πριν.

- Δίνοντας μάχη αξιακή και ηθική απέναντι στην παρακμή του αστικού πολιτισμού και της κυρίαρχης κουλτούρας. Τι έχει αλήθεια να υποσχεθεί και να τάξει ο καπιταλισμός σήμερα στους νέους ανθρώπους πέρα από τον αχαλίνωτο ατομισμό και το «σώζων εαυτόν σωθήτω». Απέναντι στην κατρακύλα του κεφαλαίου να αντιπαραβάλλουμε τις αξίες της συλλογικότητας και της αλληλεγγύης, την ομορφιά του αγώνα για το δίκιο.

- Μάχη τελικά για έναν άλλο πολιτισμό που πρέπει και μπορεί να κερδίσει τις συνειδήσεις των νέων σήμερα. Έναν πολιτισμό που απελευθερώνει και ανοίγει νέους ορίζοντες. Έναν πολιτισμό που δεν κοιτά αφ’ υψηλού τους εργαζομένους αλλά τελικά μέσα από τα σπλάχνα των πιο πρωτοπόρων στοιχείων της εργατικής τάξης ξεπηδάει για να ανυψώσει τον σύγχρονο άνθρωπο. Με ιδιαίτερο ενδιαφέρον ακούμε για την ενασχόληση του Νίκου με τα πολιτιστικά και το φεστιβάλ τα πρώτα χρόνια του στην ΚΝΕ. Πόσο κρίσιμη είναι άραγε για τις Αναιρέσεις η εμπειρία του αφιερώματος στο εργατικό-λαϊκό τραγούδι και της μεγάλης συναυλίας στο ΣΕΦ;

Αντί επιλόγου, δεν θα ήθελα να κλείσω με κάποια προσωπική αναφορά, άλλωστε λίγο ή πολύ όλοι έχουν από μια ιστορία με τον Νίκο να μοιραστούν και αυτό νομίζω μιλάει από μόνο του.

Έγραφε κάποτε ο Νικόλας Άσιμος:

«Κάποτε θα με διαβάσεις ίσως, θ' ακούσεις τα τραγούδια μου, θα με κατανοήσεις. Αλλά δεν θάμαι πια εγώ. Θα' ναι αυτή η μάσκα που φορούν στους πεθαμένους»

Νομίζω σύντροφοι και συντρόφισσες ότι η πιο έμπρακτη απόδοση τιμής είναι η συλλογική μας δέσμευση στο σχέδιο και την πάλη για την εργατική χειραφέτηση και την κομμουνιστική απελευθέρωση και όπως έγραψε πέρυσι ο σύντροφος Χάρης Λαμπρόπουλος, ξέρουμε καλά ότι όλο και σε κάποια διαδικασία, σε κάποια διαδήλωση ή γλέντι μια φιγούρα κάπου στην άκρη θα μας χαμογελάει κάτω από τα παχύ μουστάκι του.

Αλέξανδρος Λιανός

Απρίλης 2026